DO YOU KNOW WHAT IS WRITTEN IN YOUR TITLE DEED?
April 17, 2014
ABSTRACT SYSTEM OF OWNERSHIP ACQUISITION
April 17, 2014

ABSTRAKTE STELSEL VAN EIENDOMSVERKRYGING

A3blIn die Suid-Afrikaanse reg kan eiendomsreg op ‘n oorspronklike of afgeleide wyse oorgedra word. Die onderskeid tussen die wyses van eiendomsverkryging is dat by die oorspronklike wyse daar geen samewerking van die vorige eienaar verlang word nie, terwyl dit by die afgeleide wyse wel vereis word.

Die oorspronklike wyse van eiendomsverkryging val buite die bestek van hierdie artikel, gevolglik word slegs die vernaamste voorbeelde genoem. Hulle is verjaring, aanhegting en vermenging. Die basis van die oorspronklike wyse van eiendomsverkryging is dat daar geen voorneme van die vorige eienaar vereis word nie. Byvoorbeeld, jy huur ‘n stuk grond en besluit later om ‘n swembad op die stuk grond te laat insit. Sodra die swembad dan in die grond is, word die eienaar van die grond ook die eienaar van die swembad. Die huurder sal slegs ‘n verrykings-eis hê as daar aan al die vereistes van verryking voldoen word.

Die tweede manier waarop eiendomsreg oorgedra kan word, is op die afgeleide wyse. Die vernaamste vereistes vir dié manier van eiendomsverkryging is eerstens, die partye moet ‘n duidelike voorneme hê dat eiendomsreg oorgedra moet word en tweedens, daar moet lewering of registrasie van die saak wees. Die eerste vereiste is vanselfsprekend, maar dit is belangrik om daarop te let dat ‘n person se handelingsbevoegdheid ook ‘n moontlike rol kan speel in die afdwingbaarheid van die oordrag. Die vereiste van lewering is slegs van toepassing as die partye van voorneme is om eiendomsreg oor te dra in ‘n roerende saak. Daar is verskeie tipes lewering in die Suid-Afrikaanse reg, waarvan die vernaamstes lewering met die lang of kort hand, erkenning van die nuwe landheer en constitutum possessorium is. Die vereiste van registrasie is net van toepassing as die partye van voorneme is om ‘n onroerende saak oor te dra. Beide lewering en registrasie moet vergesel word van ‘n duidelike voorneme tot oordrag van eiendomsreg.

Dit is by die afgeleide wyse van eiendomsverkryging waar daar ‘n onderskeid getref moet word tussen die kousale en abstrakte stelsel. Die kousale stelsel behels dat eiendomsreg slegs oorgedra kan word as die onderliggende ooreenkoms geldig is. Die stelsel beteken in die praktyk dat, al het die partye die voorneme gehad om eiendomsreg oor te dra, geen regte oorgedra sal word tussen die partye as die bindende kontrak ongeldig is nie.

Hierteenoor kry mens die abstrakte stelsel van eiendomsverkryging, wat die een is wat in die Suid-Afrikaanse reg gevolg word. Die abstrakte stelsel beteken dat, selfs al is die onderliggende verbintenis ongeldig, eiendomsreg steeds oorgaan as die partye die voorneme gehad het, tesame met die nodige lewering of registrasie, wat ookal van toepassing mag wees.

Die abstrakte stelsel bied baie beskerming aan bona fide derde partye, waar die kousale stelsel in gebreke bly om dieselfde beskerming aan die partye te bied. Die tekortkominge in die abstrakte stelsel van die Suid-Afrikaanse reg word egter effektief deur die verrykingsreg reggestel.

Hierdie is ‘n algemene inligtingstuk en moet gevolglik nie as regs- of ander professionele advies benut word nie. Geen aanspreeklikheid kan aanvaar word vir enige foute of weglatings of enige skade of verlies wat volg uit die gebruik van enige inligting hierin vervat nie. Kontak altyd u regsadviseur vir spesifieke en toegepaste advies.

Kliek hier om die volledige vrywaring te sien

We use cookies to improve your experience on our website. By continuing to browse, you agree to our use of cookies
X